صدای استریو بهتر است یا صدای مونو؟ | بررسی تفاوت اسپیکر مونو با استریو

اسپیکر مونو چیست؟

اسپیکر مونو برای پخش صدا در یک جهت طراحی شده است و بسته به ساختار آن در موارد مختلف استفاده میشود. اسپیکرهای مونو در لوازمی مانند لپ تاپ، کامپیوتر، گیتار و کیبورد الکترونیکی، پخش کننده های موسیقی شخصی مانند iPod یا پخش کننده MP3، بلندگوهای داخلی خودرو و یا برخی هدفون ها استفاده شده است. به دلیل نبودن مشخص نبودن موقعیت افراد نسبت به سیستم های صوتی، از اسپیکر مونو معمولا در مکان های عمومی مانند کافی شاپ ها، رستوران ها و مراکز خرید نیز استفاده میشود.

صدای مونو چیست؟

صدای مونو (Monophonic) یک صدای تک کاناله است که در آن همه صداها در یک سیگنال ترکیب می شوند. به این صورت طوری به نظر میرسد که انگار صدا تنها از یک موقعیت شنیده میشود. صدای مونو برعکس صدای استریو از طریق یک یا چند بلندگو، صدای یکسانی را پخش میکند. صدای مونو می تواند از منابع مختلفی به دست آید. دستگاه های زیر از صدای مونو پشتیبانی میکنند.
1- گیرنده های رادیویی AM و FM
2- اکثر تلفن ها ( البته بعضی از تلفن های مدرن دارای پخش صدای استریو هستند)
3- سمعک
4- VCR با ویژگی MTS و بسیاری از دوربین های فیلمبرداری
5- زنگ در (ایفون)

اسپیکر استریو چیست؟

اسپیکر استریو یک جفت بلندگو است که برای تولید صدا در دو کانال چپ و راست طراحی شده است. برای تهیه یک سیستم استریو نیاز به ۲ عدد بلندگو و ۱ آمپلی فایر دارید تا کیفیت صدای مطلوبی را دریافت کنید. وظیفه اسپیکر استریو بهبود صدا در قسمت هایی از فضا است که اسپیکر اصلی توان پوشش آن را ندارد. این دو کانال استریو یک افکت فضایی ایجاد میکنند که باعث عمق بخشیدن به موسیقی، فیلم یا بازی میشود.

بسیاری از بلندگوهای استریو با سایر لوازم جانبی اسپیکر مانند آمپلی فایرها یا گیرنده ها قابل ترکیب هستند. اکثر طرفداران و همچنین تولیدکنندگان موسیقی به صورت استریو از طریق هدفون یا اسپیکر به محتوای مورد علاقه خود گوش میدهند. صدای استریو با وضوح و جزییات بیشتری پخش میشود و تجربه شنیداری بهتری را ارائه میدهد. صدای سازهای موسیقی نیز قابلیت ضبط به صورت استریو را دارند. در این حالت با حرکت چپ و راست صدا تجربه صوتی جذاب و واقعی تری برای شنونده فراهم میشود.
میکس با صدای استریو باعث میشود تا یک دنیای خلاقانه را ایجاد کنید. حرکت صدا در سراسر میدان استریو و به سمت چپ و راست باعث میشود تا موسیقی دراماتیک تر به گوش برسد. به عنوان مثال موسیقی در بازی و فیلم ها در حالت استریو به شما کمک میکند تا فضای سه بعدی را روی صفحه نمایش احساس کنید. برای تهیه یک سیستم استریو نیاز به ۲ عدد بلندگو و ۱ آمپلی فایر دارید تا کیفیت صدای مطلوبی را دریافت کنید.

صدای استریو چیست؟

صدای استریو (Stereophonic) با استفاده از دو کانال صوتی و با برخورداری از 2 اسپیکر جدا تولید میشود. برای مثال اگر در اتاق نشیمن به موسیقی گوش میدهید، صدای استریو باعث میشود که هنرمند یا ساز را در سمت چپ یا راست خود احساس کنید. امروزه اکثر رسانه ها مانند پخش کننده، تلویزیون، سینماها و … از صدای استریو پشتیبانی میکنند.

تفاوت بین صدای استریو و صدای مونو

صدای مونو تک کانال است. یعنی بدون اینکه در بلندگوی چپ و راست تفاوتی باشد به پخش صدا میپردازد. در واقع صدای کاملا یکسانی را از بلندگوها میشنوید. این در حالی است که صدای استریو شامل دو کانال است. علاوه بر این، صدای مونو تمام صدا را در یک کانال حفظ میکند، در حالی که استریو صدا را به دو کانال چپ و راست تقسیم میکند.

در یک سیستم استریو ضبط صدا توسط دو میکروفون و پخش آن نیز توسط دو بلندگو انجام میشود. بنابراین زمانی که شنونده در مرکز و بین دو بلندگوی چپ و راست قرار میگیرد دقیقا میتواند موسیقی در حال پخش را درک کند. زیرا صدای در حال پخش از بلندگوها بسیار نزدیک به صدای اصلی است. صدای استریو و پخش آن با استفاده از اسپیکرهای استریو برای علاقه مندان به موسیقی و کسانی که به کیفیت صدا اهمیت میدهند یک گزینه عالی است.

تبدیل صدای استریو به صدای مونو

همانطور که گفتیم صدای مونو تک کانال و صدای استریو از دو کانال صوتی تشکیل شده است. حالا در نظر بگیرید که کانال های چپ و راست یک میکس استریو در یک سیگنال مونو باهم ترکیب شوند. اگر فاز یک طرف 90 درجه و طرف دیگر 270 درجه باشد بنابراین به صورت کامل همدیگر را خنثی میکنند. میکس صدای استریو ممکن است مشکلات خود را به همراه داشته باشد. مثلا اگر صدای گیتار در بلندگوی سمت چپ تنظیم شده باشد در حالت استریو صدای گیتار واضح و دقیق به گوش میرسد. اما هنگام گوش دادن همین ساز در حالت مونو احتمالا صدای گیتار مبهم و نامشخص خواهد بود.

به همین دلیل اکثر متخصصان در این زمینه صداهای خود را در حین گوش دادن به صورت مونو ضبط میکنند. به این ترتیب آنها هنگام تولید صداها را به صورت طبیعی در کنار یکدیگر قرار میدهند تا در نهایت به یک خروجی با کیفیت برسند. بدون اینکه ابتدا صدا را به صورت استریو تولید کرده و هنگام تبدیل به صدای مونو با مشکل روبرو شوند.

استریو یا مونو؟ کدام را انتخاب کنیم؟

بدون شک صدای استریو کیفیت بهتری دارد و وضوح بیشتری را هنگام پخش موسیقی ارائه میدهد. برخورداری از 2 کانال صوتی در بلندگوی استریو به جای 1 کانال در بلندگوی مونو، به اجزای مختلف یک قطعه موسیقی فضای بیشتری برای ارائه میدهد. اکثر تولیدکنندگان هنوز موسیقی را تنها برای پخش استریو تولید می کنند. اما با این با حال برخی موارد را هنگام انتخاب بین صدای استریو و مونو باید در نظر گرفت.
میکس کردن به صورت مونو به شما اجازه میدهد که در درجه اول بر روی تعادل و تنظیم موسیقی خود تمرکز کنید. بدون جداسازی فضایی استریو، شما باید برای ایجاد یک ترکیب شفاف و متعادل، تنها به حجم و اکولایزر هر عنصر تکیه کنید. همچنین فرکانس های پایین در میکس مانند باس و ضربه درام، معمولا در صدای مونو عملکرد بهتری نسبت به استریو دارند. بنابراین اگر باس صدا مد نظر شماست باید سراغ صدای مونو بروید.
از طرفی جلوه های صدای استریو میتواند شما را در وسط جریان موسیقی یا فیلم و بازی قرار دهد. شفاف و واضح بودن صدا که هر بلندگو به صورت متفاوت پخش میشود لذت شنیدن هرچیزی را برای شما دوچندان خواهد کرد.

صدای استریو برای گیمرها

بدون شک اگر گیمر هستید باید سراغ صدای استریو بروید. زیرا صدای مونو قدیمی است و تجربه صدای سه بعدی واقعی را ارائه نمیدهد. در دهه 90 کنسول های بازی به دلیل اینکه تلویزیون ها فاقد صدای استریو بودند از صدای مونو پشتیبانی میکردند. اما از زمان تولید تلویزیون های HD به بعد باید دنبال صدای استریو در کنسول های بازی باشید. هرچند کدنویسی و تولید صدای استریو برای توسعه دهندگان دشوار و زمان بر است اما باز هم ارزش بیشتری نسبت به صدای مونو دارد.

سخن آخر:

استریو Stereo و مونو Mono احتمالا موضوعی است که هنگام خرید لوازم صوتی و تصویری شما را درگیر میکند. هرچند امروزه اکثر سیستم های صوتی و تلویزیون ها با صدای استریو تولید میشوند اما باز هم ممکن است با قابلیت مونو در برخی لوازم روبرو شوید.